بنيان دانشگاه اسلامى اسلام آباد در اولين روز قرن پانزدهم يعنى اول محرم سال 1401
ق (11 نوامبر سال 1980 م) نهاده شد. اين دانشگاه با نام دانشگاه بين المللى اسالمى
در سال 1985م بازگشايى شد كه در كنار مسجد فيصل واقع و توسط يك معمار مشهور
تركيهاى طراحى و توسط ملك فيص بن عبدالعزيز به دانشگاه اهدا شده است.
اهداف و مقاصد عمده دانشگاه بين المللى اسلامى عبارتند از:
ـ فراهم آوردن رشد همه جانبه و هماهنگ اشخاص و جامعه
ـ بازسازى تفكر انسانى در تمام ابعاد بر اساس اسلام
ـ تربيت شخصيتها و متخصصين اسلامى
ـ تشويق و ارتقاى آموزش و پرورش، آموزش و تحقيق در آموزههاى اسلامى، اجتماعى،
طبيعى، علوم كاربردى و ارتباطى و ساير شاخههاى دانش
ـ برداشتن گامهاى عملى براى پيشرفت عقايد ايدئولوژيكى، اخلاقى، عقلانى، اقتصادى و
فنى و اصول مطابق با معيارهاى اسلامى
تا كنون سيزده گروه از دانشجويان فوق ليسانس پسران و دختران دورههايى را با
موفقيت به پايان رسانيده و در نهايت مدرك كارشناسى ارشد اصول دين به آنها اعطا
گرديده است، هفده گروه از دانشجويان دختر و پسر از كشورهاى مختلف مسلمان با موفقيت
مقطع ليسانس را در طول دورهاى به پايان رسانيده و بيشتر آنها به كشورهاى خود
بازگشته و به عنوان مبلغ، معلم و راهنماى دينى مشغول به كار گرديدهاند، همچنين
اعضاى هيأت علمى دانشگاه در كنفرانسهاى بين المللى كه در پاكستان، آمريكا، مالزى،
مراكش و مصر برپا شده فعالانه شركت كردهاند. مطابق آمار ارائه شده از سال 1983 تا
1999 م، 17 نفر از فارغ التحصيلان ليسانس و فوق ليسانس دانشكده شريعت و قانون اين
دانشگاه مدال طلا دريافت كردهاند.
دانشكده شريعت و حقوق در دانشگاه قائد اعظم اسلام آباد در سال 1979 م گشايش يافت
اما در سال 1980 م به دانشگاه اسلامى اسلام آباد پيوست. اين دانشكده اهداف زير را
دنبال مىكند: تربيت فارغ التحصيلان توانا كه هم در شريعت و حقوق به خوبى تربيت
يافته باشند و بتواند آنها را از طريق مطالعه قانون اسلامى به زبان عربى و انگليسى
قادر به جستجوى منابع اصلى خودشان كنند. همچنين فارغ التحصيلان را قادر سازد تا
مطالعات تطبيقى شريعت و قانون را انجام دهند و آنان را آماده مشاركت فعال در برنامه
اسلامى سازى قانون در پاكستان سازد كه اين هدف دراز مدت كشور است. از سوى ديگر
خواستههاى بازار تجارت را برآورد و از طريق دانش آموختگان متخصص در شريعت و قانون
تا در سمتهاى قاضى و يا وكيل مشغول به كار شوند و خدماتى را در ساير زمينهها فراهم
نمايند و يا اين كه راه حلهاى مناسبى را براى اين مسأله فراهم كند و در اجراى شريعت
صحيح آن، در داد و ستدهاى مسلمانان شركت نمايد. اين دانشكده براى رسيدن به اين
اهداف سه بخش تاسيس كرده است: 1. اصول فقه 2. قانون 3. مطالعات كلى و تطبيقى فقه، و
در سه مقطع ليسانس، فوق ليسانس و دكترى ثبت نام مىكند. اين دانشكده جايگاه
برجستهاى در جهان دانشگاهى دارد به طورى كه اساتيد معروف از دانشگاههايى نظير
الازهر و قاهره براى تدريس به اين دانشكده مىآيند.
به علاوه بسيارى از فارغ التحصيلان و معلمان، بورسيههايى را براى تحصيل در
دانشگاههاى جهان كسب كردهاند. اين دانشكده پس از اتمام مقطع ليسانس، مدرك L.L.M
شريعت و قانون را ارائه مىدهد، تخصص در زبان عربى و انگليسى براى پذيرش دوره فوق
ليسانس ضرورى است، با اين وجود دانشجويى كه تخصص لازم در دو زبان را ندارد ممكن است
پذيرش شود. حداكثر مدت L.L.M چهار سال است كه از تاريخ پذيرش نهايى دانشجو تا پايان
نگارش پايان نامه، به استثناى دوره مرخصى كه در طول 10 ترم آموزش طى مىشود،
مىباشد. دانشكده حقوق و قانون دوره دكترى PHDرا در سه سطح تخصصى اصول فقه، فقه
خصوصى و فقه عمومى ارائه مىدهد، شرايط اصلى دوره دكترى (اصول فقه)، (فقه خصوصى) و
(فقه عمومى) مدرك فوق ليسانس L.L.M از اين دانشگاه با حداقل مدرك C يا معادلهاى آن
از ساير دانشگاههاى معتبر دنيا مىباشد، داوطلبانى كه مدرك فوق ليسانس در رشته
اصول الدين (معارف اسلامى) دارند، مجاز به تقاضاى پذيرش در دوره دكترى دانشكده
شريعت و حقوق نيستند.
پذيرش در دوره دكترى تنها به آن دسته از داوطلبانى ارائه مىشود كه پايان نامهشان
را به اتمام رسانده باشند، موفقيت در آزمونهاى پذيرش كه از طرف دانشگاه انجام
مىشود براى ثبت نام در دانشگاه ضرورى است. هر مدركى كه دانشجو از هر مؤسسهاى
گرفته باشد مادامى كه تحصيلاتش رادر اين دانشكده ادامه مىدهد مورد تاييد نيست.
دوره برنامه دكترى Ph.D سه تا پنج سال است كه شامل دوره طى شده در نوشتن پايان نامه
از تاريخ پذيرش نهايى دانشجو (به استثناى دوره مرخصى) مىشود، با اين وجود رئيس
دانشكده ممكن است به دانشجوى در حال تحقيق تا مدت يك سال فرصت بدهد.
بنا به آمار ارائه شده از منابع رسمى از سال 1993 م تا 2001 م از 25 كشور جهان 373
نفر با مدرك ليسانس و 63 نفر با مدرك فوق ليسانس از 15 كشور فارغ التحصيل شدند.
اين دانشكده در پنج رشته عمده تخصص ارائه مىدهد: كلام، تفسير، حديث، اديان
تطبيقى و دعوت و ارشاد اسلامى. اولين مرحله، مدرك كارشناسى اصول دين است كه در طول
هشت ترم و در تمام رشتهها ارائه مىشود، مقطع كارشناسى ارشد شامل يك دوره سه ترمى
است كه پس از اتمام موفقيتآميز دوره پيش نياز و در صورت وجود آن ارائه مىشود. يك
پايان نامه نيز پس از تكميل موفقيتآميز دوره تحصيلى نوشته مىشود. مقطع دكترى در
دانشكده اصول دين در دو رشته مختلف يعنى علوم قرآنى و تفسير و اديان تطبيقى داير
است كه ساير گرايشها نيز به زودى راهاندازى خواهد شد.
مدرك ليسانس چهار ساله بسيار جامع بوده و محصول نهايى اين دوره كسى است كه مطالعه
كامل تفسير قرآن، حديث و علوم آن و همچنين فقه، منطق، كلام و فلسفه، تجويد و قرائت
قرآن را گذرانده و مهارت دعوت و ارشاد در باره او مورد تأكيد قرار مىگيرد. به
منظور گسترش دانش دانشجويان در زمينههاى متعددى نظير تاريخ اسلام، اديان جهان،
نهضتهاى معاصر اسلامى، تاريخ تفكر انسان، مؤسسات و جوامع اسلامى، اديان تطبيقى،
صوفىگرى و عرفان، قضاى اسلامى و برخى مباحث جامعهشناسى و روانشناسى در دورههاى
درسى ارائه مىشود.
دانشكده اصول دين يكى از دو واحد آموزشى پيشرو در دانشگاه بين المللى اسلامى اسلام آباد است و به همين جهت يك نقش كليدى در دستيابى به اهداف بين المللى را ايفا مىكند، موارد زير نيم نگاهى به اين اهداف دارد:
1. تربيت دانشمندان صالح و متعهدجهت ارشاد و راهنمايى امت اسلامى
2. آشناسازى دانشجويان با روشها و متدهاى مدرن تبليغ و آموزش آنها با استفاده از
ابزار سمعى و بصرى
3. آشناسازى جوانان مسلمان با ايدئولوژىهاى معاصر كه تهديدكننده جوامع اسلامى
هستند
4.آموزش تئورىهاى جامعهشناسى و فلسفى مدرن به دانشجويان جهت فهم روانشناسى
گروهها و محيطهاى اجتماعى ـ اقتصادى
دارنده مدرك فوق ليسانس رشته تفسير و حديث از اين دانشكده با حداقل نمره C (51%
يا بالاتر) يا با معدل مجموع نمرات 5/2 از 4 يا مدرك معادل از ساير دانشگاهها به
همراه تخصص در زبان عربى و انگليسى صلاحيت لازم براى پذيرش در دكترى تفسير و علوم
قرآنى و حديث را دارد.
دانشگاه يك بخش مجزا براى زنان دارد كه از محوطه اصلى دانشگاه جدا شده و در
ساختمانهاى استيجارى مختلف واقع شده است. در آنجا براى دورههاى شريعت و حقوق،
اصول دين، اقتصاد و عربى برنامهريزى شده است. هم اكنون دانشگاه، برنامههاى تحصيلى
زير را براى داوطلبان زن ارائه مىدهد: دوره ليسانس: 1. ليسانس عربى، 2. ليسانس
اصول دين، 3. L.L.B شريعت و حقوق دوره فوق ليسانس: 1. فوق ليسانس اصول دين، 2.
L.L.M شريعت و حقوق 3. فوق ليسانس اقتصاد.
علاوه بر اين كه به بانوان اجازه استفاده از كتابخانه اصلى در ساختمان اصلى دانشگاه
داده مىشود، آنها كتابخانه پيشرفته و مجزايى در ساختمان محوطه دانشگاه خود دارند.
همچنين خانمها مركز پزشكى مجزايى دارند كه در آن مركز، پزشكان مربوط به انواع
امراض و بيمارىها وجود دارد و داروهايى كه توسط مركز پزشكى تامين مىشود براى
دانشجويان رايگان است. خوابگاه مناسب و بزرگى نيز در ساختمانهاى استيجارى براى
دانشجويان خانم تدارك ديده شده و طرحى براى احداث يك محوطه دانشگاهى عظيم مجزا در
دست اقدام است كه در آن خوابگاه و ساختمان كلاس درس در يك محوطه خواهند بود، در اين
خوابگاهها تنها دانشجويان و كاركنان زن رفت و آمد دارند و بوفههاى آنها غذاهاى
روزانه را فراهم مىآورد.
دانشجويان دكتراى تخصصى «مطالعات ادبى» از موضوعات ذيل، موضوعى را جهت رساله دكتراى
خود انتخاب مىكنند: ادبيات، ادبيات تطبيقى، علوم بلاغى و نقد ادبى. و دانشجويان
دكتراى تخصصى «مطالعات زبانشناسى» يكى از موضوعات ذيل را جهت رساله دكتراى خود
برمىگزينند: دستور زبان عربى (نحو ساختشناسى واژگانى)، زبانشناسى عربى
دانشكده علوم اجتماعى در سال 2000 م تاسيس گرديد و در ابتدا با دو برنامه
كارشناسى ارشد روابط سياسى و بين الملل و كارشناسى ارشد آموزش در پائيز 2001م آغاز
به كار كرد و در هر دو مقطع تعداد قابل توجهى از دانشجويان پسر و دختر را از
پاكستان و كشورهاى منطقه جذب نمود. اين دانشكده در اختيار محققين مشهور بين المللى
است كه بيشتر آنها مدرك دكتراى فلسفه دارند و تمام برنامههاى آموزشى به زبان
انگليسى است. اين دانشكده در جهت انجام اهداف دانشگاه بين المللى اسلامى براى تشويق
و ترويج آموزش، تربيت و تحقيق در علوم اجتماعى، طبيعى و كاربردى، تلاش دارد تا
دانشمندانى جامعهشناس و مدير و معلمينى پرورش دهد كه بر رشد امت مسلمان تاثير
داشته باشند.
دانشگاه شش كتابخانه بسيار مجهز در تمام علوم اسلامى دارد. كتابخانه تخصصى براى تحقيق دانش پژوهان در مؤسسه تحقيقاتى اسلامى تعبيه شده و كتابخانه در داخل ساختمان اصلى محوطه دانشگاه است. همچنين كتابخانههاى گروهى با متون مهم و كتابهاى مورد نياز تأمين شده است. به علاوه مقالات خواندنى و مورد توجيه اساتيد تهيه شده است.
با توجه به سرسام آور بودن قيمت كتابهاى اسلامى و سعى در جهت فراهم آوردن سريع آن براى علوم اسلامى، دانشگاه يك بانك كتاب بسيار مجهز را تدارك ديده است. در اين بخش هزاران كتاب اسلامى با چندين كپى از هر كدام در قفسههاى مخصوص براى استفاده آزاد دانشجويان در طول ترم گذاشته شده است. بدين ترتيب دانشگاه، دانشجويان را از تحمل هزينه خريد كتابهاى خيلى گران قيمت معاف مىكند و علوم اسلامى را به سهولت و به طور مناسب در اختيار آنان قرارمىدهد.
دانشگاه امكانات حمل و نقل اختصاصى دارد، علاوه بر آن با سيستم حمل و نقل عمومى و خصوصى اسلام آباد مرتبط است. سرويس رفت و آمد منظم در مسيرهاى متعدد و مختلف در محدوده شهر تردد مىكند و دسترسى وسيع به نقاط مهم و مختلف شهر را براى دانشجويان فراهم مىكند. به علاوه براى دانشجويانى كه در راولپندى و اسلام آباد زندگى مىكنند، امكان سفر با نرخهاى ارزان فراهم است.
علاوه بر امكانات فوق مركز مراقبت پزشكى، اداره پست و تلفن، خدمات بانكى و سرگرمى و ورزش با ارائه خدمات و تسهيلات خاص، دانشجويان را در آموزش و تحصيل هر چه بهتر يارى مىكنند.