مصاحبه
اهداف و عملكرد معاونت ادارى ـ مالى مركز
در گفت وگو با حجت الاسلام و المسلمين سليمانى
اشاره :
تصدى امور ادارى و مالى در مركز حوزوى از جمله پست هاى حساس و قابل اهتمام است؛ لزوم رعايت ضوابط و قوانين مربوط به فرايند مالى و ادارى و پيروى از استاندارد هاى فنى و علمى در اين بخش اى يك سو و پرهيز از ايجاد تنگناه، بروكراسى، وقفه و... از سوى ديگر، چالش جارى ادارى و مالى است.
تلفيق دو امر ياد شده، يعنى عدم چشم پوشى از قوانين و مقررات و در عين حال رعايت شأن مجموعه و حال مراجعان، طلاب و... انتظار بجايى است كه از مسؤلان محترم اين بخش در مركز بايد داشت كه به اعتقاد غالب افراد، مركز موفقيت هاى چشم گيرى داشته است. ضمن تشكر و قدردانى از زحمات كليه كاركنان، مديران و مسؤلان معاونت محترم ادارى ـ مالى، قسمتى از اقدامات انجام شده در اين بخش در گفت و گوى حاضر با جناب حجت الاسلام و المسلمين سليمانى معاون محترم ادارى – ادارى مالى مركز تشريح شده است كه از نظر خوانندگان محترم مى گذرد.
گزارش: ضمت تشكر از جناب عالى براى وقتى كه در اختيار نشريه گزارش قرار داديد، لطفاً با توجه به مركز ثقل بودن معاونت ادارى ـ مالى و مسؤوليت هاى خطير آن، وظايف اساسى واحدهاى زير مجموعه اين معاونت را تشريح بفرماييد.
● بنده هم از جناب عالى و همكارانتان براى زحمات زيادى كه در نشريه گزارش مى كشيد، تشكر و قدردانى مى كنم. بحمدالله اين نشريه با اطلاع رسانى مناسبى كه داشته، توانسته است تأثير خيلى خوبى در كل مجموعه بگذارد كه اميدواريم با برنامه ريزى دقيق شما عزيزان، روز به روز بر غناى آن افزوده شود.
پيش از پاسخ سؤال شما لازم مى دانم مقدمه مختصر و كوتاهى را عرض كنم. از آنجا كه فرهنگ دينى ركن اساسى نظام جامعه و بيرون از مرزها از اصولى ترين اهداف نظام اسلامى به شمار مى رود، نقش مركز جهانى در بُعد آموزش و انتقال آرمانها و ارزشهاى دينى و اخلاقى، مى تواند بيانگر اين رسالت باشد. بديهى است هر نهاد اجتماعى داراى كاركرد به خصوصى است و براى تداوم فعاليت خود بايد اهدافى را مدنظر داشته باشد. با عنايت به اينكه فراهم آوردنِ زمينه هاى رشد بشر، با گسترش برنامه هاى دينى و الهى ممكن است، از اين رو هدف اصلى و بنيادين مركز جهانى با ايجاد زمينه هاى مناسب و فرصت هاى كافى براى طلاب غير ايرانى، جهت رشد و تعالى حقيقى كه همان آموزه هاى دينى است، تبيين مى شود. اين اهداف عبارتند از:
1. حفظ و ارتقاى دانش و توانايى فردى از مليتهاى مختلف؛
2. ابلاغ معارف و تعاليم دينى به منظور ارايه مسير هدايت؛
3. عينى ساختن رشد و تعالى انسان از رهگذر تربيت و آموزش و تأمين نيروهاى فرهيخته جهت فرهنگ سازى و تربيت دينى در سطح بين المللي.
معاونت ادارى ـ مالى در راستاى اين رسالت، وظيفه خود را پشتيبانى و ساپُرت كردن مجموعه مركز مى داند و در اين راستا فعاليتهايى در بخشهايى مانند منابع انسانى، مالى، برنامه و بودجه، پشتيبانى و حقوقى به عهده دارد. يكى از اين وظايف سنگين، برنامه ريزى هاى كلان و تعيين استراتژى در راستاى آن اهداف و رسالتهاى مركز است كه طى يكى دو سال گذشته تحولات خوبى در آن صورت گرفته است و علاوه بر برنامه ريزى كلى، برنامه ريزى و نظارت بر فعاليت بخشهاى مالى، منابع انسانى، برنامه و بودجه، پشتيبانى و خدمات فنى و حقوقى را نيز انجام مى دهد. بنابراين مديريت منابع انسانى در هر سازمان اجتماعى جهت رسيدن به يك نظام پايدار و دست يابى به مأموريتها و هدفهاى آرمانى خود بايد دو دسته وظايف قابل تفكيك و در عين حال مرتبط با هم را انجام دهد:
1- وظايف مديريتى؛ شامل برنامه ريزى، سازمان دهى، هدايت و كنترل؛
2- وظايف عملياتى؛ شامل جذب، نگهدارى و پرورش نيرو، جبران خدمات، رفاه و حفظ نيروهاى انسانى شايسته.
مديريت منابع انسانى در اصل براى بهره بردارى از سرمايه هاى انسانى سازمان در نيل به اهداف سازمانى است. تبيين وظايف عملياتى در مورد جذب، پرورش و به كارگيرى نيروى انسانى، و همچنين خط مشى هاى مركز در خصوص فرآيند بهينه سازى منابع انسانى مشخص شده است كه عبارتند از:
جذب، نگهدارى و پرورش نيروى انساني: در اين خصوص با عنايت به برنامه ريزى صورت گرفته در بودجه پيشنهادى سال 1381 و پيش بينى 495 پُست مصوب و تلاش براى تثبيت اين رديف، همواره پيگيرى هاى جدى صورت پذيرفته است؛ لذا اگر روش جذب كاركنان به شيوه اى صحيح و بر اساس نيازهاى مركز صورت پذيرد، مى توان بدان وسيله پرسنل شايسته را انتخاب و در مشاغل مورد نظر به كار گمارد.
كارگزينى هيأت علمي: نكته قابل توجه اينكه به منظور توسعه و غنى سازى فعاليتهاى پژوهشى و آموزشى مبتنى بر اصول علمى و تحقق اهداف مركز در راستاى اصول و سياستهاى مورد نظر و بهره گيرى از روشهاى جديد آموزشى بر اساس نيازها و اقتضائات، مجموعه مقررات اعضاى هيأت علمى مركز جهانى پس از تدوين و تصويب هيأت مديره محترم وقت، جهت اجرا به معاونت ادارى ـ مالى ابلاغ گرديد كه به منظور انجام امور كارگزينى اعضاى هيأت علمى پُست كارگزين در معاونت ادارى ـ مالى ايجاد گرديد و در حال حاضر وظايف خود را با تشكيل پرونده و صدور احكام كارگزينى اعضاى هيأت علمى پيگيرى مى نمايد.
همچنين دستورالعمل اجرايى كارگزينى هيأت علمى مركز در دستور كار قرار دارد كه ان شاءالله پس از بحث و بررسى و كارشناسى لازم جهت اجر ابلاغ خواهد شد. الحمدالله در حال حاضر پرونده تعدادى از اساتيدى كه شرايط لازم را دارند، در هسته مركزى مطرح و به تصويب رسيده كه جهت عقد قرارداد به واحد كارگزينى هيأت علمى ارجاع شده است. اميدواريم در آينده نزديك به شكل گيرى هيأتهاى علمى، شاهد رونق چشمگير و منسجمى در فعاليتهاى آموزشى و پژوهشى مجموعه مركز باشيم.
بيمه: به مجموع امكانات و تسهيلات رفاهى كه به منظور كاهش مخاطرات در زندگى اقتصادى براى كاركنان فراهم مى آيد، اطلاق مى شود. در واقع حفظ و حمايت از كاركنان و ايجاد امنيت شغلى در مقاطع مختلف زندگى كارى و بازنشستگى نتيجه تلاش همكاران در واحد بيمه و بازنشستگى است. البته شروع اقدامات حمايتى از پرسنل مركز جهانى ـ از طريق بيمه ـ به سال 1365 بر مى گردد، ولى به جهت اهميت موضوع و لزوم پيگيرى هاى متمركز و مستمر و ارايه خدمات در خور توجه در سال گذشته، واحدى به نام « بيمه و بازنشستگي » ايجاد شد كه بحمدالله توانسته است در زمينه بيمه بيكارى، بيمارى و از كارافتادگى و عمر و حوادث و بازنشستگى، فعاليتهاى چشمگيرى انجام دهد؛ از جمله اقدامات بيمه بازنشستگى، تحت پوشش قرار گرفتن 10 نفر از كاركنان بازنشسته مركز و همچنين دو نفر از پرسنلى بود كه به علت كسالت قادر به ادامه كار نبودند. بحث بيمه هاى تكميلى هم در دستور كار معاونت قرار دارد كه اميدوارم با كار كارشناسى كه در اين خصوص انجام مى گيرد، هر چه زودتر شاهد به باز نشستن اين اقدام خداپسندانه نيز باشيم. در مورد بيمه، اقدام خوبى كه اخيراً در راستاى رفاه حال كاركنان انجام گرفته، تعويض، تمديد يا صدور كليه دفترچه هاى بيمه كاركنان و خانواده آنان توسط متصدى بيمه مركز است. نكته ديگر در اين زمينه اينكه اخذ مطالبات دريافتى پرسنل از بيمه توسط اين بخش انجام مى گيرد.
بيمه عمر و حوادث هم از جمله اقدامات صورت گرفته است كه قراردادى با بيمه آسيا منعقد شده كه ضمن برخوردار بودن از تعرفه دولتى، بيمه گر متعهد شد در صورت نقص عضو يا از كارافتادگى يا فوت، غرامت لازم را تا سقف 000/000/30 ريال پرداخت كند.
دبيرخانه: يكى ديگر از اقدامات صورت گرفته اين است كه قبلاً كليه امور تايپى معاونتها در دبيرخانه مركز انجام مى شد كه باعث كندى كار و نارضايتى مجموعه معاونتها بود، از اين رو از ابتداى سال، امور تايپى به معاونتها واگذار شد كه خوشبختانه بازخورد خوبى هم داشته است. با اين وصف حجم كار دبيرخانه و واحد تكثير قابل توجه است كه ضمن حفظ و نگهدارى اسناد عادى و طبقه بندى شده مركز و ثبت و تكثير كليه مكاتبات معاونت هاى ستادى و دفاتر و ترجمه مكاتبات ورودى و ارسالى به تناسب نياز به زبانهاى عربى، انگليسى، روسى، فرانسه و اردو، توزيع كليه مكاتبات، ابلاغيه ها و دستورالعمل هاى رسيده را نيز به عهده دارد. نقطه قوت دبيرخانه مركزى، مكانيزه كردن سيستم دبيرخانه مى باشد كه اين امر باعث سرعت عمل بيشتر و تسهيل در سرويس دهى شده است.
گزارش: با توجه به نقش محورى نيروى انسانى در مجموعه مركز خصوصاً در بخش آموزش ايشان چه اقداماتى صورت گرفته است؟
● بديهى است كه مهم ترين هدف از اجراى برنامه هاى آموزش گارگزاران، پرورش مهارتهاى مديران به منظور احراز مشاغل و پُست هاى مصوب و آينده است. غالباً مديران ميانى و هم طراز براى فعاليتها و پُست هاى مربوط، مهارتهايى را مى آموزند: به ويژه در حال حاضر در زمينه فرآيند آموزش نيروى انسانى برنامه ريزى لازم صورت پذيرفته و جهت اجرا اعلام شده است. در نهايت هدف از اجراى برنامه هاى آموزش كارگزاران را مى توان دست يابى به اثر بخشى مديران خواند، چرا كه به اعتقاد من تشخيص استعداد هاى بالقوه مركز، فراهم كردن بستر براى شكوفايى و رشد آنها و اهتمام به دورى جستن از واپس گرايى و تجربه زدگى، امرى ضرورى و حياتى است. در اين خصوص خلأهايى كه در مجموعه وجود دارد، شناسايى و كلاسهايى هم راه اندازى كرده ايم و طى يكى – دو هفته دوره اى را شروع كرده و دوره هاى بعدى را هم در آينده نزديك اعلام خواهيم كرد كه مديريت منابع انسانى ضمن هماهنگى لازم با اساتيد مورد نظر، به صورت جدى پيگير اين امر است.
گزارش: طى سالهاى اخير در مركز جهانى توسعه كمى و كيفى قابل توجهى صورت گرفته و در مورد ترميم و اصلاح ساختار هم اقداماتى انجام شده است؛ براى مثال واحدهايى به معاونت ادارى و مالى منتقل شده كه از جمله ارزشيابى نيروها مى باشد و هدف آن ايجاد رضايت شغلى و بستر مناسب براى نوآورى، ابتكار و شناسايى نيروهاست. لطفاً بفرماييد كه در اين قسمت چه اقداماتى انجام شده و چرخه كار آن در معاونت به چه صورت است؟
● ارزشيابى عملكرد، فرآيندى است كه طى آن كارِ كاركنان از نظر كمى و كيفى مورد بررسى وسنجش قرار مى گيرد؛ لذا اگر ارزشيابى عملكرد كاركنان مبتنى بر سه اصل « شايستگى، تعهد و تفاهم » باشد، مى تواند كاركردهاى مورد نظر محقَّق شود. هدف و برآيند ارزيابى عملكرد مى تواند يكى از موارد زير باشد: 1. ترفيع؛ 2. نقل و انتقالات نيروى انساني؛ 3. افزايش يا كاهش حقوق، مزايا و پاداش؛ 4. تعيين نيازهاى آموزشى و ميزان اثر بخشى آن. از اين رو ـ همان گونه كه اشاره فرموديد و كاركنان محترم مركز در جريان مى باشند ـ واحد ارزشيابى كه قبلاً تحت مديريت بازرسى فعاليت داشت، به جهت تناسب، سنخيت و ارتباطى كه فعاليت اين واحد با مديريت منابع انسانى دارد، تصدى و ادامه فعاليت آن به معاونت ادارى و مالى واگذار شد. كه پس از اين جابه جايى، با تلاش پيگير متصديان امر گامهايى در جهت اجراى صحيح، علمى و اصولى كار براى ارتقاى شناخت سحيح از منابع انسانى كه سرمايه عظيم هر سازمانى محسوب مى شوند، برداشته شد. نتيجه ارشيابى سال 80 و مقايسه آن با سال قبل و تعيين شاخص و درصد معترضان مى تواند مؤيد مطلب فوق باشد:
در سال 1379 تعداد 377 نفر ارزيابى شدند كه از اين تعداد، 45 نفر يعنى 12% به ارزيابى خود معترض بودند. در سال 1380 تعداد 330 نفر ارزيابى شدند كه از اين تعداد، 9 نفر يعنى حدود 3% به نتيجه ارزيابى خود اعتراض داشتند.
اين مقايسه مى تواند ناظر بر رضايت كاركنان از نحوه ارزشيابى باشد كه اميدوارم با ارتقاى دانش و رشد فرهنگ سازمانى كاركنان مركز، شاهد باشيم كه هيچ كس نسبت به نتيجه ارزيابى عملكرد خود معترض نباشد. البته اين كار نياز به فرهنگ سازى دارد، لذا وظيفه خطير منابع انسانى در بخش آموزش بسيار سنگين است.
با توجه به اينكه در پايان سال 80 واحد ارزشيابى به اين معاونت واگذار شد، به جهت ضيق وقت عملاً نتوانستيم تغييرات مورد نظر را اعمال كنيم و صرفاً اصلاحاتى جزئى انجام گرفت كه ان شاءالله بررسى اصولى با استفاده از تجربه همكاران و كارشناسى لازم صورت خواهد گرفت.
همچنين تركيب هيأت رسيدگى به شكايات كاركنان تغيير كرده كه رياست محترم مركز ضمن موافقت با اين تغيير، ابلاغ فرمودند كه در اسرع وقت جلسات هيأت، تشكيل و شكايات معترضان مطرح شده و نتيجه به صورت مكتوب به اطلاع فرد معترض برسد.
اقدام در خور توجه صورت گرفته در ارزشيابى سال 80 اين بود كه با رايزنى كه با معاونتها و مديران محترم مدارس انجام گرفت، به دليل اينكه فُرمهاى ارزشيابى نارسايى هايى است و معمولاً مورد اعتراض مسؤولان ذيربط و پرسنل محترم بود و لذا نمره هايى كه داده شده بود از روال منطقى و تعادل خاصى برخوردار نبود، پيشنهاد شد كه ليست پرسنل هر واحد با نمره ارزشيابى سنوات قبل و مزايايى كه دريافت كرده در اختيار مسؤولان مربوط قرار داده شود تا چنانچه نيرويى صرفاً به دليل اينكه نمره ارزشيابى بالايى داشته از مزاياى 10% تا 20% حق برجستگى برخوردار بوده، با رعايت اولويت به افراد ديگرى كه تاكنون از اين مزايا برخوردار نبوده اند، داده شود كه نوعاً مورد استقبال معاونان و مديران محترم قرار گرفت و غالباً به اين پيشنهاد عمل كردند و نتيجه مثبتى هم در بر داشت.
گزارش: مسأله ديگرى كه در بخش نيروى انسانى مطرح است، بحث جبران شايسته خدمات كاركنان محترم است كه طبعاً عوامل زيادى در جبران خدمات مؤثرند؛ از جمله بحث حقوق و دستمزد كه سالانه درصدى به آن افزوده مى شود. يا فاكتورهاى عمومى مثل تحصيلات و سابقه سنوات كه در پايه حقوق و مزاياى افراد مؤثر مى باشند؛ همچنين بحثهاى جانبى از جمله نوع كارآيى افراد نيز مطرح است كه در اين خصوص كميسيون ها يا بخشهايى فعالند. از حضرت عالى تقاضا مى كنم در اين زمينه نيز توضيحاتى را بفرماييد.
● در واقع مهم ترين عاملى كه بنده و همكارانم در معاونت ادارى و مالى را به اين انديشه وانهاد تا طرح افزايش حقوق كاركنان مركز را پيشنهاد كنيم، توجه و اهتمام جدى به امور معيشتى و تأمين هزينه معاش پرسنل و ايجاد زمينه مناسب براى حفظ و نگهدارى نيروهاى متخصص و شايسته، همچنين جذب نيروهاى كارآمد براى مركز بوده است. از اين رو براى اينكه بتوانيم بخشى از دغدغه هاى كاركنان و رياست محترم مركز را برطرف كرده باشيم، پس از بحث و بررسى مفصل و استفاده از كارشناسان منابع انسانى و مالى، طرحى را در جهت افزايش حقوق كاركنان آماده و پس از تصويب در شوراى محترم حقوق و دستمزد، جهت تصميم گيرى نهايى به هيأت امناى محترم مركز و سازمان تقديم كرديم كه اميدواريم با مساعدت و حمايت هيأت امناى محترم بتوانيم علاوه بر افزايش سنواتى حقوق، امسال شاهد افزايش چشمگير و قابل توجه حقوق به تناسب رده هاى مختلف سازمانى مركز باشيم.
همچنين دستورالعمل اجرايى حق الزحمه نيروهاى ساعتى كه جهت اجرا ابلاغ گرديده، حكايت از رشد منصفانه و قابل توجهى دارد؛ براى مثال در رده كارشناسى ارشد، مشمول اين افزايش تا 71%، در رده كارشناسى تا 69%، در رده كاردانى تا 33% و در رده متصدى، نگهبان و خدمات تا 23% خواهد بود.
با توجه به ضرورت بازنگرى در آيين نامه هاى اجرايى مركز، از جمله آيين نامه فوق العاده مأموريت روزانه، آيين نامه حضور و غياب پرسنل، آيين نامه طرح تطبيق حقوق و دستمزد مركز با مجموعه قوانين و مقررات نظام هماهنگ و به روز كردن مفاد آيين نامه ها بر اساس آخرين دستورالعمل هاى ابلاغ شده از طرف سازمان مديريت و برنامه ريزى، لزوم بررسى كارشناسانه منطبق با سياست هاى ادارى ـ مالى مركز كاملاً مشهود به نظر مى رسيد كه در حال حاضر اصلاح آيين نامه هاى اجرايى را به عنوان محور اصلى در دست بررسى داريم؛ از اين رو به چند نكته برجسته در اين آيين نامه ها اشاره مى كنم:
1. آيين نامه قبل حضور و غياب براى تأخير پرسنل تا دو برابر كسر حقوق منظور مى شد كه به نظر مى رسيد اجحافى در حق پرسنل محترم بود كه در آيين نامه جديد اصلاح شده و فقط به ميزان تأخير مورد محاسبه قرار مى گيرد.
2. در آيين نامه مأموريت روزانه، ميزان حق مأموريت نسبت به مقررات دولتى و سازمانهاى هم راستا پايين بود؛ اين در حالى است كه در آيين نامه جديد، علاوه بر افزايش حق مأموريت روزانه، ميزان تعرفه هاى پرداختى، از جمله اقامت، اياب و ذهاب، غذا، بيتوته و محاسبه اضافه كار در مدت مأموريت و ايام تعطيل، افزايش چشمگيرى داشته است.
گزارش: يك سرى خدمات جانبى تحت عنوان رفاه، اردوها و غيره براى كاركنان مطرح مى باشد، در اين خصوص معاونت ادارى ـ مالى چه اقداماتى انجام داده است؟
● همان گونه كه مستحضريد، هرچه اهتمام مسؤولان به امور رفاهى و معيشتى كاركنان بيشتر باشد، تنوع و نشاط مثبت در محيط كار و حتى زندگى اجتماعى آنها مى تواند موجبات كارآيى و اثر بخشى بيشترى فراهم آورد؛ از اين رو پرداختن به امور رفاهى كاركنان محترم را جزو وظايف سازمانى خود مى دانيم و در حد توان و استعداد مركز به اين مسأله مانند گذشته اهتمام خواهيم داشت. در اين بخش با تلاش پرسنل سخت كوش، خدمات مناسب و درخورى براى كاركنان مركز انجام گرفته كه به آنها اشاره مى كنم:
در قسمت امور ورزشى مى توان به تهيه سالن فوتسال و برگزارى مسابقات فوتبال، آموزش شنا، تأمين تسهيلات لازم براى استفاده از استخر همراه با وسيله اياب و ذهاب و پذيرايى مناسب اشاره كرد.
در امور فرهنگى ـ تفريحى، استفاده از وسايل و امكانات پارك 72 تن به صورت نيم بها، استفاده از مجموعه فرهنگى سينما تربيت به صورت نيم بها، اهداى جوايز نفيس به خانواده پرسنلى كه نامشان مزين به نام مبارك حضرت زهرا(س) بوده است و همچنين برگزارى اردوى زيارتى ـ تفريحى مشهد مقدس با امكانات رفاهى مناسب، از قبيل پذيرايى، وسيله ى اياب و ذهاب و مكان مناسب، در اين راستا امسال از تاريخ 1/5/81 تا 31/6/81 در قالب 15 كاروان حدود 600 نفر از پرسنل همراه با خانواده به مشهد مقدس مشرف خواهند شد.
اهداى بن كالا به كاركنان محترم، بن لوازم التحرير، اهداى هديه تولد حضرت زهرا(س)، اعطاى تسهيلات بانكى به صورت وام قرض الحسنه براى همه پرسنل خدوم و خريد پوشاك از فروشگاه رفاه به صورت اقساط.
در اينجا از مديريت محترم منابع انسانى و پرسنل محترم آن واحد تشكر مى كنم كه به رغم تنگناهاى مالى كه وجود داشت، تلاش كردند تا سقف نيروى انسانى مصوب را حفظ كرده و با استفاده از خدمات بخش خصوصى نيروى انسانى لازم را تأمين كنند.
گزارش: با توجه به انتقال مديريت بودجه از طرح و برنامه به معاونت ادارى ـ مالى و اهميت آن در انجام برنامه هاى پيش بينى شده و توزيع مناسب بودجه براى برنامه هاى آينده، در اين خصوص تاكنون چه اقداماتى صورت گرفته است؟
● بودجه، برنامه مالى يك سال مركز است كه شامل پيش بينى درآمدها و ساير منابع تأمين اعتبار و برآورد هزينه ها براى انجام امور جارى و برنامه هاى عمرانى مركز در راستاى دست يابى به خط مشى ها و هدفهاى مورد نظر است. در واقع بودجه به عنوان يك برنامه كارى كه در قالب ارقام بيان شده، مورد نظر است و لذا مبتنى بر اصول متناسب با سياستهاى مركز است. از آنجا كه بودجه ريزى و بودجه نويسى، فرآيندى مستمر و مداوم است، از اين رو براى تهيه، تدوين و تنظيم آن تا مرحله اجرا و نظارت نياز به واحدى است تا مراحل گردش بودجه را پيگيرى و منطبق با سياستهاى مركز دنبال كند. بر اساس همين ضرورت و با عنايت به اينكه امور عملياتى اين واحد ارتباط نزديكى با سياستهاى مالى و اعتبارى مركز و به تبع آن معاومت ادارى و مالى دارد، اين واحد به عنوان يكى از مديريتهاى ادارى و مالى به كار خود ادامه خواهد داد. با توجه به گستردگى حجم فعاليتها و رسالتى كه مركز بر عهده دارد، ناگزيريم تا حد امكان به مراحل گردش بودجه اهميت داده و در آن وقت نظر لازم را بكنيم:
مرحله اول: تهيه، تنظيم و پيشنهاد بودجه است كه بايد حتماً مبتنى بر كار كارشناسى باشد؛
مرحله دوم: دفاع و توجيه بودجه و تصويب آن، چه در مجلس و چه در معاونت نظارت و حسابرسى دفتر مقام معظم رهبرى كه اين وظيفه سنگين نيز بر دوش معاونت است؛
مرحله سوم: در اين مرحله بايد برنامه مالى مركز بر اساس اقتضائات و واقعيتهاى موجود به اجرا گذاشته شود تا دست يابى به هدفهاى مركز محقق شود و اجراى بودجه بايد در جهت به انجام رساندن برنامه هاى مصوب باشد؛
مرحله چهارم: نظارت بر درستى اجراى بودجه است. از آنجا كه هزينه كردن بودجه يك مأموريت تلقى مى شود، لذا بايد صحيح بودن اجراى بودجه در مراحل مختلف ارزيابى گردد، به نحوى كه در حسابرسى داخلى و ديوان محاسبات و در تيم حسابرسى، هيچ ابهامى وجود نداشته باشد. (نظارت هم در بُعد پيش گيرانه، يعنى قبل از هزينه و هم در بُعد حسابرسى پس از هزينه مدنظر است)(1)
واحد بودجه در نيمه دوم سال 80 به معاونت ملحق شد كه مى بايست پيش بينى بودجه متمم هم در همان وقت انجام مى گرفت؛ لذا مسؤوليت آن نيز به معاونت محول شد. متمم خوبى پيشنهاد شد كه مصادف با ملاقات رياست محترم مركز با مقام معظم رهبرى ـ مدظله العالى ـ شد و اين مسأله باعث گرديد كه عنايت ويژه اى به متمم داشته باشند. در حقيقت مبلغى به عنوان پيش بينى نشده، موافقت شد و مبلغى هم به عنوان متمم بودجه كه كمك خوبى به مجموعه بود. اگر چه متمم دير به دست ما رسيد، لكن اصل اعتبارش موجب شد به رغم مشكلات و تنگناهايى كه در آن ايام داشتيم، كار را با قوت بيشترى پيگيرى و به سرانجام برسانيم. بعد از اين، پيشنهاد بودجه سال 81 را ارايه كرديم و تلاشهاى شبانه روزى با كمك كارشناسان بودجه در اين خصوص صورت گرفت و پيشنهادهاى معاونتها و مديران را بعد از توجيه لازم گرفتيم، كه سرانجام بودجه پيشنهادى را تهيه، تدوين و به هيأت امنا فرستاديم. هم زمان رديف بودجه دولتى مركز از طرف سازمان مديريت و برنامه ريزى دچار مشكل شده بود و آنان طرحى تهيه كرده بودند كه بر اساس آن، رديف چند دستگاه از مجموعه هاى فرهنگى ـ آموزشى را در هم ادغام كنند يا به بعضى از وزارتخانه ها ارجاع دهند كه اين موضوع حساسيت خاصى داشت و تلاش مضاعفى را مى طلبيد؛ البته با رايزنى به موقع با نمايندگان مجلس و حضور در كميسيون هاى مربوط مجلس و همچنين توجيه لازم در سازمان مديريت و برنامه ريزى، در نهايت موفق شديم رديف قبلى مركز را احيا كنيم، در اين راستا رياست محترم مركز وقت زيادى براى اين كار گذاشتند و با ملاقاتى كه در آن ايام با رئيس و تعدادى از نمايندگان مجلس داشتند، الحمدلله ضمن حفظ رديف بودجه مركز، اين رديف رشد سالانه هم پيدا كرد.
بعد از ارسال بودجه پيشنهادى، با توجه به انتصاب هيأت امنا از طرف مقام معظم رهبرى ـ مدظله العالى ـ هنوز نوع ارتباط هيأت امناى محترم و حدود اختيارات كاملاً شفاف نشده بود، لذا بودجه ارسالى به هيأت امنا بدون هيچ گونه بررسى به معاونت، نظارت و حسابرسى ارسال شد كه بدون بررسى بودجه پيشنهادى، بودجه اى با رشد 11% ابلاغ شد. لذا همه همكاران را بسيج كرديم و دوباره بودجه پيشنهادى تهيه و به هيأت امنا تقديم نموديم. خوشبختانه زمانى اين كار صورت گرفت كه تراز دوازده ماهه مالى تكميل شده بود و اعداد و ارقام عملكرد واقعى را توانستيم در اين بودجه منعكس كنيم. به رغم فرصت محدود و فشردگى حجم كار طرح بودجه پيشنهادى را كه در حداقل هاى لازم برآورد شده بود، ارايه داديم و اميدواريم با توجه به راه اندازى معاونت پژوهشى، دفتر مشهد و گسترش حوزه فعاليت معاونت آموزشى، با تدبير رياست محترم مركز و هيأت امناى محترم، بودجه پيشنهادى به تصويب رسيد.
امسال اجمالاً وقت قابل توجهى از معاونت اختصاص پيدا كرد به اينكه پيشنهادهاى معاونتها در مقاطع مختلف را بگيرد و روى آنها كار كند و قالبهاى خاص خودش بريزد. البته برنامه ريزى هايى جهت بودجه سال 82 در دستور كار داريم؛ از جمله اين كه رايزنى هايى كه رياست محترم مركز با معاون اول رئيس جمهور و كميسيون برنامه و بودجه مجلس و سازمان مديريت و برنامه ريزى انجام دادند، قرار بر اين شده كه روى بودجه دولتى كار كارشناسى صورت بگيرد. ما درصدد راه اندازى كميسيون هايى مى باشيم كه در آنها برنامه هاى آموزشى، پژوهشى و تربيتى مطرح شود. بنا داريم در تركيب اين كميسيون ها از معاونتها و مديران محترمى كه در بخشهاى آموزشى، تربيتى و پژوهشى، سابقه علمى و تجربى خوبى دارند، استفاده كنيم كه بعد از بررسى هاى لازم، به موقع ابلاغ خواهيم كرد.
البته انجام اين امور مرهون تلاش كارشناسان مديريت برنامه و بودجه بوده است كه از همه اين عزي