مذاكرات صلح و اهداف پنهان اسرائيل (3)
مذاكرات سوريه و رژيم صهيونيستي در واشنگتن
در سال 1375 سوريه و رژيم صهيونيستي با ميانجيگري آمريكا وارد مذاكره شدند تا در مورد ارتفاعات جولان به گفتگو بپردازند. اين مذاكرات در دوران حكومت اسحاق رابين نخست وزير رژيم صهيونيستي آغاز شد ولي به دنبال كشته شدن رابين و روي كار آمدن بنيامين نتانياهو متوقف گرديد. آمريكا و كشورهاي اروپاي ظرف چند سال گذشته تلاش پي گيري را جهت ازسرگيري مذاكرات مبذول داشتند.
سرانجام, پس از ديدار مادلين آلبرايت وزير امور خارجه آمريكا در نيمه اول ديماه 78 از كشورهاي منطقه از جمله سوريه و مذاكره با مقامات اين كشور, بيل كلينتون موافقت سوريه و رژيم صهيونيستي را با از سرگيري مذاكرات اعلام كرد. مذاكرات سوريه و رژيم صهيونيستي در 13 ديماه 78 و با حضور فاروق الشرع وزير خارجه سوريه, ايهود باراك نخست وزير اسرائيل و بيل كلينتون در آمريكا از سر گرفته شد. طبق برنامه اعلام شده, قرار بود دو طرف در مورد ارتفاعات جولان, ترتيبات امنيتي, آب و لبنان بحث و گفت و گو كنند.
دو دور مذاكره ميان هيأتهاي نمايندگي سوريه و رژيم صهيونيستي نتوانست نقطه نظرهاي دو طرف را به هم نزديك كند. بنابراين سوريه با ادامه مذاكرات مخالفت كرد و نمايندگان دو طرف واشينگتن را ترك كردند. قرار بود مذاكرات در 29 ديماه 78 در ايالت ويرجينياي آمريكا از سر گرفته شود و علتش را بي نتيجه بودن و عدم پايبندي صهيونيست ها به تعهدات خود عنوان كرد.
مقامات كاخ سفيد و وزارت خارجه آمريكا تمامي مساعي خود را براي جلوگيري از فرو پاشي گفت و گوها ميان سوريه و رژيم صهيونيستي كه پس از 45 ماه وقفه در آستانه سال 2000 ميلادي از سرگرفته شد, متمركز كردند واز طريق تماس هاي مستمر با دمشق و تل آويو در صدد بودند طرفين را براساس يك فرمول كاري مؤثر به پاي ميز مذاكره بكشانند. سوريه با هدف باز پس گيري اراضي اشغال شده در جنگ 1346 به مذاكرات با رژيم صهيونيستي تن داد. مقامات اين كشور خواستار بازگشت رژيم صهيونيستي به مرزهاي قبل از جنگ 6 روزه 1346 هستند كه اين درخواست با مخالفت ايهود باراك نخست وزير رژيم صهيونيستي مواجه شده است. سوريها اعلام كردند كه تنها در صورت تعهد ايهود باراك مبني بر عقب نشيني به مرزهاي قبل از جنگ 6 روزه حاضرند مذاكرات با رژيم صهيونيستي را از سر گيرند كه اين شرط از سوي صهيونيست ها رد شده است. مذاكرات چند جانبه خاورميانه پس از سه سال و نيم توقف, روز سه شنبه دوازدهم ديماه 78 در مسكو آغاز شد. در اين اجلاس, نمايندگان رژيم صهيونيستي، حكومت خودگردان، آمريكا، روسيه و اتحاديه اروپائي، نروژ، كانادا، ژاپن و چهار كشور عربي (مصر، اردن، سوريه و تونس) شركت كردند. اجلاس مسكو در حالي برگزار شد كه سوريه و لبنان مخالفت خود را با اين مذاكرات اعلام و از شركت در آن خودداري كردند. روزنامه سوري « تشرين » در اين زمينه نوشت: مذاكرات چند جانبه در مسكو نمي تواند به مسائل امت عرب خدمت كند.
اين روزنامه نوشت: مذاكرات چند جانبه هيچ خدمتي به امت عرب نمي كند و فقط اسرائيل از اين فرصت جهت سرپوش گذاشتن بر سياستهاي خصمانه خود نسبت به صلح عادلانه و همه جانبه و مخالفت با اصل عقب نشيني كامل از سرزمين هاي اشغال شده سوء استفاده مي كند.
تشرين افزود: اسرائيل هنوز از سرزمين هاي اشغالي از جمله جولان و جنوب لبنان و بيت المقدس و كرانه باختري عقب نشيني نكرده است و مي خواهد كشورهاي عربي را در طرحهاي اقتصادي درگير كند و از اين طريق اتحاد و همبستگي اعراب را خدشه درا كند و كشورهاي پيشرو عرب را منزوي نمايد.
سوريه و لبنان از سال 1371 با برگزاري مذاكرات چند جانبه مخالفت كرده و معتقدند كه اين مذاكرات قبل از اينكه گفتگوي دو جانبه به نتيجه برسد نمي تواند مثمر ثمر باشد. مذاكرات چند جانبه در سال 1371 آغاز شد و پس از مدت كوتاهي به علت به حكومت رسيدن راست گرايان در فلسطين اشغالي متوقف شد.
در مذاكرات چند جانبه كه از سال 1371 آغاز شد كميته هايي در زمينه خلع سلاح، همكاري اقتصادي، آب، آوارگان و محيط زيست تشكيل گرديد.
اجلاس كميته پيگيري مذاكرات چند جانبه پس از دو روز به كار خود در مسكو پايان داد در بيانيه مشتركي كه از سوي 12 كشور شركت كننده در اين اجلاس منتشر شد بر ضرورت مستمر ادامه جلسات اين كميته جهت شروع روند صلح در خاورميانه تاكيد شد. در اين بيانيه آمده است 4 كميته از پنج كميته تشكيل شده در بهار آينده تشكيلِ جلسه خواهند داد. وزراي خارجه آمريكا و روسيه در اين اجلاس اظهار اميدواري كردند كه سوريه و لبنان در اجلاس آينده اين كميته شركت كنند. منابع اروپايي گفتند كه اجلاس آينده كميته پيگيري در اروپا تشكيل خواهد شد.
تا اينجا!
22 سال پيش سادات حاكم مصر بر اساس يك محاسبه غلط و خود سرانه پاي به فلسطين اشغالي نهاد و مشتاقانه به ديدار صهيونيستها شتافت با اين تصور واهي كه راهي براي صلح با اسرائيل بگشايد. اين صلح عليرغم انعقاد تعداد زيادي معاهده نه تنها هنوز برقرار نشده بلكه به دفعات جنگها و جنايات خونباري توسط صهيونيست ها در كشورهاي خاورميانه بخصوص در لبنان به وقوع پيوسته و پيمان كمپ ديويد حتي آنان را در ارتكاب اينگونه جنايات جري تر ساخته است. اسرائيل حكومتي است كه برپايه زور و اشغالگري و ترور شكل گرفته است. با چنين حكومتي نمي توان به طور مساوي و بر اساس شرايط بين المللي سخن گفت و به نتيجه رسيد.
محورهاي عمده در مذاكرات سوريه و رژيم صهيونيستي:
1- ارتفاعات جولان
ارتفاعات جولان در جنگ 6 روزه 1346 از سوي رژيم صهيونيستي اشغال شد و اين رژيم در سال 1360 اين ارتفاعات را به خاك فلسطين اشغالي ضميمه كرد. مساحت جولان 1150 كيلومتر مربع است كه در آن 17500 اسرائيلي و 17000 سوري زندگي مي كنند.
سوري ها تاكنون درخواست مي كردند كه رژيم صهيونيستي تعهد بسپارد كه تا خطوط قبل از جنگ 6 روزه عقب نشيني كند، آنها اعلام مي كردند كه اسحاق رابين نخست وزير مقتول رژيم صهيونيستي چنين تعهدي به آنها داده است. رژيم صهيونيستي در سال 1374 اعلام كرد كه آماده است در برابر امضاي قرارداد صلح و مذاكرات درباره ترتيبات امنيتي، تا مرزهاي بين المللي عقب نشيني كند. تفاوت ميان مواضع سوري ها و صهيونيست ها از نظر ارضي تنها چند كيلومتر مربع است ولي اصرار سوري ها به لزوم عقب نشيني صهيونيست ها به خطوط قبل از جنگ 6 روزه به آنها اين امكان را مي دهد كه به درياچه طبريا يعني مخزن اصلي آب مورد نياز رژيم صهيونيستي دست يابند. در طول چند ساله گذشته مسئله عقب نشيني صهيونيست ها از سرزمين هاي اشغالي سوريه مانع اصلي ازسرگيري مذاكرات بوده است.
2- ترتيبات امنيتي
يهود باراك نخست وزير رژيم صهيونيستي زماني كه رياست ستاد ارتش اين رژيم را بر عهده داشت مذاكراتي در واشنگتن با همتاي سوري خود پيرامون ترتيبات امنيتي همزمان با عقب نشيني از جولان به عمل آورده بود.
وي در اين مذاكرات پيشنهاد كرده بود كه رژيم صهيونيستي ايستگاه هاي هشدار دهنده در اين ارتفاعات داشته باشد و نيروهاي اسرائيلي در جبل حرمون كه مشرف بر جولان است حضور داشته باشند. اين شرط بدين معني بود كه اسرائيلي ها همواره مراقب اوضاع باشند و نظارت خود را بر جولان ادامه دهند.
ارتفاعات جولان اهميت حياتي براي رژيم صهيونيستي دارد چون مشرف بر منطقه جليل است. اين ارتفاعات براي سوريه نيز اهميت فوق العاده اي دارد زيرا بر دمشق اشراف دارد.
3- اضافه بر اشراف ارتفاعات جولان بر منطقه جليق و دمشق، اين ارتفاعات داراي منابع آبي است.
رودخانه هاي پانياس از اين ارتفاعات سرچشمه مي گيرد. اضافه بر آن رودخانه حاصياني از لبنان سرچشمه مي گيرد و از جولان عبور مي كند و به رود اردن منتهي مي شود.
مسأله آب يكي از هفت مسأله مهم مورد بحث سوريه و رژيم صهيونيستي است اين موضوع يك بار باعث جنگ ميان دو طرف شده بود. سوريه در آن زمان رژيم صهيونيستي را متهم كرد كه مسير رودخانه اردن را تغيير داده است. بنابراين مسأله آب مي تواند وقت زيادي از مذاكره كنندگان سوري و اسرائيلي را بگيرد و توافق بر سر راه اين مسأله مي تواند موانع موجود بر سر مذاكرات را كاهش دهد.
4- ساكنين جولان و شهرك نشينان
در خلال جنگ هاي اعراب و رژيم صهيونيستي در سال هاي 1346 و 1352 حدود 150 هزار نفر از ساكنين عرب جولان از اين منطقه خارج شدند و هم اكنون حدود 17 هزار سوري(دروزي) در ارتفاعات جولان زندگي مي كنند، اينها تا كنون از دريافت تابعيت اسرائيلي خودداري كرده و تابعيت سوري خود را حفظ كرده اند.
از سال 1346 هزاران تن از شهرك نشينان اسرائيلي در ارتفاعات جولان اقامت گزيدند هم اكنون تعداد اين شهرك نشينان حدود 17 هزار نفر است كه در 18 شهرك زندگي مي كنند. وجود شهرك نشينان رژيم صهيونيستي در ارتفاعات جولان مي تواند براي باراك نخست وزير رژيم صهيونيستي مشكل سار باشد. زيرا شهرك نشينان با تخليه جولان بشدت مخالفند و حزب ليكود از خواسته شهرك نشينان حمايت مي كند.
ادامه دارد