فهرست مطالب

مقدّمه‏ى مركز 
مقدّمه‏ى مؤلّف 

فصل اوّل
مباحث مقدّماتى و نظرى

 

الف) تعريف انقلاب و واژه‏هاى مرتبط با آن 
معناى لغوى انقلاب
معناى اصطلاحى انقلاب

الف) مفهوم فقهى
ب) مفهوم فلسفى
ج) مفهوم اخلاقى
د) مفهوم سياسى، اجتماعى

ويژگى‏هاى انقلاب
تفاوت انقلاب با ساير تحوّلات سياسى ـ اجتماعى

1. انقلاب و كودت
2. انقلاب و رفرم (اصلاح)
3. انقلاب و شورش

 

ب) تئورى‏هاى انقلاب و تطبيق آن‏ها با انقلاب اسلامى
تئورى متفكّران غير اسلامى

1. تئورى مبارزات طبقاتى ماركس
2. تئورى توسعه نامتوازن هانتينگتون
3.تئورى تدا اسكاچپول
4. تئورى ميشل فوكو

تئورى متفكّران اسلامى

1. فارابى و مدينه فاضله
2. ابن خلدون و ظهور و سقوط حكومت‏ه
3. تئورى آيت اللّه‏ سيد محمّد باقر صدر
4. تئورى شهيد مطهّرى

خلاصه فصل
پرسش‏هاى فصل اوّل
مطالعه و پژوهش

 

فصل دوم
زمينه‏هاى فكرى و عقيدتى انقلاب اسلامى

 

1. ريشه‏هاى عقيدتى انقلاب اسلامى در قرآن

الف) اصل ظلم‏زدايى (نفى ظلم و ستم)
ب) اصل خلافة اللّهى
ج) اصل نفى سبيل
د) اقامه و توسعه عدل و قسط
ذ) تشكيل امت واحده و حكومت واحد جهانى
ر) مبارزه‏ى مداوم بين حق و باطل
ز) اصل حاكميت الهى
س) اصل جهاد و مبارزه در راه خد
ش) حمايت از مستضعفان و مبارزه با مستكبران
ص) اصل نظارت همگانى
خلاصه‏ى فصل دوّم

 

2. ريشه‏هاى عقيدتى انقلاب‏اسلامى در مكتب تشيّع 

1) نياز مستمر بشر به هدايت الهى
2) تعيين و نصب امام، عهد دايمى خداوند
3) مبهم رها نكردن سرنوشت امت از سوى پيامبر اكرم صلى‏الله‏عليه‏و‏آله 

ب) تشيّع و انقلاب

مهم‏ترين خصوصيات و ويژگيهاى تشيّع

1. اصل امامت
2. اصل تقيه و رازدارى
3. انتظار فرج

نقش انتظار

الف) اعتراض دايمى، خودسازى و هميارى اجتماعى 
ب) ايجاد اميد و حل نشدن در محيط فساد

4. قيام امام حسين عليه‏السلام و مكتب عاشور
5. اصل ولايت فقيه و مرجعيت

خلاصه‏ى فصل دوّم
پرسش‏هاى فصل دوّم


فصل سوم
زمينه‏هاى تاريخى انقلاب اسلامى


 

1. انديشه‏هاى سياسى و اصلاحى سيد جمال الدين اسد آبادى
2. جنبش تنباكو
الف) زمينه‏هاى واگذارى امتياز تنباكو و متن فرمان اعطاى امتياز آن
ب) علل قيام و مقاومت مردم

تنافى امتياز تنباكو با حكم صريح قرآن و احكام اسلام

3. مقاومت مردم در شهرها و انديشه تحريم
4. صدور حكم تحريم و پيروزى نهضت
5. پيامدها و آثار مثبت جنبش تنباكو

 

3. جنبش مشروطيت
الف) زمينه‏ها و علل آغاز نهضت

1. زمينه‏ها و علل فكرى ـ فرهنگى
2. زمينه‏ها و علل سياسى
3. زمينه‏ها و علل اقتصادى

ب) عوامل شتابزا يا جرقه‏هاى نهضت

1. ماجراى مسيونوزبلژيكى
2. حادثه كرمان
3. حادثه بانك استقراضى
4. حادثه بازار

ج) روند حوادث
د) نيروهاى درگير در انقلاب مشروطه
ه) علل شكست مشروطه
و) پيامدهاى مشروطه
ماهيّت حكومت رضاخان و مبارزات شهيد مدرّس
5. نهضت ملّى شدن صنعت نفت و كودتاى  مرداد
گام دوم نهضت ملّى
سرانجام نهضت ملّى
علل شكست نهضت
پيامدهاى نهضت
پرسش‏هاى فصل سوم
مطالعه و پژوهش

فصل چهارم
نهضت امام خمينى قدس‏سره

الف) زندگينامه سياسى، خصوصيات و شيوه‏هاى مبارزاتى امام خمينى قدس‏سره 
زندگى نامه‏ى سياسى

1. اعتقاد به حركت از طريق مرجعيت عامه
2. بيگانگى حوزه‏هاى علميه با سياست 
3. ضرورت تربيت نيروهاى متفكّر و انقلابى

خصوصيات و شيوه‏هاى مبارزاتى امام خمينى قدس‏سره 
ب) انديشه‏هاى فقهى، سياسى و حكومتى امام خمينى قدس‏سره 

1. انديشه امام قدس‏سره در كتاب كشف‏الاسرار
2. طرح حكومت اسلامى و ولايت فقيه

دلايل لزوم تشكيل حكومت

1. لزوم مؤسسات اجرايى
2. سنت و رويه رسول اكرم صلى‏الله‏عليه‏و‏آله 
3. ضرورت استمرار اجراى احكام
4. رويه اميرالمؤمنين على ابن ابيطالب عليه‏السلام 
5. ماهيّت و كيفيت قوانين اسلام

شرايط زمامدار
ولايت فقيه به استناد اخبار
مبارزه براى تشكيل حكومت اسلامى

 

ج) سير پيدايش انقلاب اسلامى (از آغاز دهه‏ى  تا اواخر دهه‏ى )

1. تضعيف روحانيت و تقويت عمّال بيگانه
2. گسترش بى‏بندوبارى در پوشش اعطاى حق رأى به زنان

ويژگى‏هاى نهضت پانزده خرداد
تأثيرات و نتايج قيام پانزده خرداد
د) لايحه كاپيتولاسيون و تبعيد امام خمينى قدس‏سره 
ه) بررسى تحوّلات از  تا (از تبعيد امام تا پيروزى انقلاب)

1. واكنش در مقابل تبعيد امام
2. انتقال امام از تركيه به عراق و اقدامات امام در اين مقطع
3. عوامل شتابزاى انقلاب اسلامى

1. شهادت حاج آقا مصطفى خمينى قدس‏سره ،
2. قيام  دى قم
3. اربعين‏ها و تدام نهضت
4. فاجعه سينما ركس آبادان
5. عيد فطر و شتاب انقلاب
6.  شهريور 
7. موج اعتصابات و فاجعه مسجد جامع كرمان
8. هجرت امام به فرانسه
9. محرم ماه پيروزى خون بر شمشير
10. ورود امام خمينى قدس‏سره به ايران و پيروزى انقلاب اسلامى

پرسش‏هاى فصل چهارم


فصل پنجم
بازتاب‏هاى منطقه‏اى و جهانى انقلاب اسلامى

بخش اوّل:
1. انقلاب اسلامى و نهضت‏هاى اسلامى
الف) تأثيرات انقلاب اسلامى بر كشورهاى عرب خاورميانه

عراق
كشورهاى خليج فارس و عربستان سعودى
لبنان
فلسطين
سوريه
مصر

ب) تأثيرات انقلاب اسلامى بر كشورهاى آفريقايى

تونس
الجزاير
مراكش

ج) تأثيرات انقلاب اسلامى بر جنوب غربى آسي

افغانستان
پاكستان
جبهه آزاديبخش جامو و كشمير

د) تأثيرات انقلاب اسلامى بر كشورهاى آسياى ميانه

آذربايجان
تركيه

ذ) تأثيرات انقلاب اسلامى بر كشورهاى جنوب شرقى آسي
مالزى ـ اندونزى

1. نگرش‏هاى دولتى
2. تأثيرات فكرى

فيليپين

1. معارضه با «ماركوس»
2. علما و دانشجويان مسلمان و نقش سياسى آن‏ه
3. جبهه‏ى آزاديبخش ملّى «مورو» و انقلاب اسلامى ايران
4. نقش دانشجويان ايرانى مقيم فيليپين

بخش دوم:
2. انقلاب اسلامى و استراتژى‏هاى شرق و غرب
الف) انقلاب اسلامى و استراتژى‏هاى آمريكا در منطقه

1. از دست دادن پايگاه‏هاى استراق سمع و مراكز جاسوسى
2. انحلال پيمان سنتو
3. انحلال دكترين نيكسون
4. بى اعتبار شدن آمريكا در منطقه

ب) انقلاب اسلامى و تحوّل جديد در سياستهاى خاورميانه‏اى آمريك

1. تئورى هلال بحران
2. دكترين كارتر و شكل‏گيرى نيروى واكنش سريع
3. توسعه پايگاه‏هاى نظامى در كشورهاى منطقه

خلاصه‏ى فصل پنجم
پرسش‏هاى فصل پنجم

 

فصل ششم
مهم‏ترين تحوّلات بعد از انقلاب اسلامى


دهه اوّل انقلاب

مرحله‏ى اوّل: حاكميت نيروهاى ليبرال (دولت موقّت)
مرحله‏ى دوّم: حاكميت مشترك
مرحله سوّم: حاكميت نيروهاى خطّ امام
مرحله چهارم: انقلاب سوم و حاكميّت كامل نيروهاى خطّ امام
 
دهه‏ى دوم انقلاب

الف) عزل آيت اللّه‏ منتظرى
ب) بازنگرى قانون اساسى
ج) رحلت حضرت امام و انتخاب آيت‏اللّه‏ خامنه‏اى به عنوان رهبر
د) دوره‏ى سازندگى
ه) انتخابات دوّم خرداد

خلاصه‏ى فصل ششم
پرسش‏هاى فصل ششم

فصل هفتم
انقلاب اسلامى در مقايسه با انقلاب‏هاى فرانسه و روسيه

1. شرايط اقتصادى

الف) فرانسه 
ب) روسيه 
ج) ايران 

2. شرايط نظامى و حمايت بين‏المللى
الف) فرانسه

شرايط نظامى
حمايت‏هاى بين‏المللى

ب) روسيه

شرايط نظامى
حمايت‏هاى بين‏المللى

ج) ايران

شرايط نظامى
حمايت‏هاى بين‏المللى

3. شرايط سياسى و اجتماعى
مشاركت مردمى

الف) فرانسه
ب) روسيه
ج) ايران

رهبرى

الف) فرانسه
ب) روسيه
ج) ايران

ايدئولوژى

فرانسه
روسيه
ايران

خلاصه‏ى فصل هفتم
پرسش‏هاى فصل هفتم

فصل هشتم
آسيب‏شناسى انقلاب اسلامى

آسيب‏شناسى انقلاب اسلامى
الف) آسيب‏شناسى فرهنگى و اجتماعى

1. نفوذ انديشه‏هاى بيگانه
2. تجددگرايى افراطى
3. تحجر و مقدس‏نمايى
4. كم‏رنگ شدن ارزش‏ها و رو آوردن به ضد ارزش‏ه

ب) آسيب‏شناسى سياسى

1. رخنه فرصت طلبان
2. تفرقه و درگير شدن در گرداب اختلافات داخلى
3. عدم مواجهه صحيح با آزادى و سوء استفاده از آن
4. سرپيچى از فرامين رهبرى و تضعيف آن
5. خستگى نيروهاى انقلابى

ج) آسيب‏شناسى اقتصادى
خلاصه‏ى فصل هشتم
پرسش‏هاى فصل هشتم